Ogromne emocje, ostre pytania i wyraźny sprzeciw mieszkańców wobec planowanej budowy biogazowni rolniczej koło Czernina, tak wyglądało czwartkowe spotkanie zorganizowane w auli szkoły w Czerninie przez firmę PAD RES, planującą realizację inwestycji pomiędzy Czerninem a Górkami, na terenie obecnej farmy fotowoltaicznej.

W spotkaniu uczestniczyli m.in. burmistrz Bartosz Mazerski, wiceburmistrz Adam Kaszubski, radni gminni, sołtysi oraz licznie przybyli mieszkańcy Czernina, Górek, Cygus, Mleczewa i Sztumu. Już sam początek spotkania wywołał napięcie. Mieszkańcy zwrócili uwagę, że wydarzenie zostało wcześniej zapowiedziane przez sołtysa Czernina jako zebranie sołeckie, choć jak podkreślali, organizatorem była prywatna firma zainteresowana budową biogazowni, a nie gmina czy samo sołectwo.

Przedstawiciele PAD RES przedstawili prezentację inwestycji. Planowana biogazownia ma osiągnąć moc nominalną 3 MW na działce 178/18 obręb Barlewice, a obiekty mają mieć wysokość do 16 metrów. Instalacja ma przetwarzać około 90 tys. ton wsadu rocznie, w tym głównie biomasy kukurydzianej oraz odpadów z przemysłu spożywczego. Inwestor zapewniał, że zwiększony ruch samochodów ciężarowych wyniesie około 18 pojazdów dziennie i nie będzie stanowił większego problemu. Padły także obietnice korzyści dla mieszkańców, wpływy podatkowe do gminy, pięć nowych miejsc pracy, wsparcie dla sołectwa Czernin oraz tańszej energii elektrycznej oraz cieplnej dla mieszkańców Czernina. Jednak te argumenty nie przekonały zdecydowanej większości obecnych na sali mieszkańców. 

Kiedy zastępca przewodniczącego Rady Miejskiej Adam Poćwiardowski wspierał argumentację przedstawicieli firmy, który przekonywali mieszkańców o nowoczesności technologii oraz „praktycznie bezodorowym” charakterze planowanej biogazowni, wielu uczestników odebrało to jako wyraźny sygnał poparcia dla budowy inwestycji właśnie w tej lokalizacji. Na sali szybko pojawiła się mocna i ironiczna riposta mieszkańców. Skoro instalacja ma być tak nowoczesna, bezpieczna i nieuciążliwa, to nic nie stoi na przeszkodzie, aby powstała w Zajezierzu, w sąsiedztwie domu radnego. Podobne słowa skierowano również do burmistrza, sugerując, że równie dobrze biogazownia mogłaby zostać zlokalizowana na terenie sztumskiej strefy ekonomicznej.

Mieszkańcy wskazywali na ryzyko fetoru, obecności szczurów oraz zwiększonego ruchu ciężarówek na drogach, które już dziś, ich zdaniem są przeciążone i niedostosowane do tak intensywnego transportu. Wielokrotnie przywoływano również problem działalności ADM, która według mieszkańców od lat pozostaje uciążliwym sąsiadem ze względu na hałas, zapachy i ruch samochodów ciężarowych. Co ważne, sami przedstawiciele inwestora ostatecznie przyznali, że występowanie odorów „może się zdarzać”, mimo wcześniejszych zapewnień o praktycznie bezwonnej pracy instalacji.

Ogromne pretensje mieszkańcy kierowali również do władz gminy. Jak przekazał inwestor, dokumenty dotyczące przedsięwzięcia zostały złożone do Urzędu Miasta i Gminy już w styczniu, a radni mieli zapoznać się z nimi w lutym. Tymczasem mieszkańcy, jak podkreślali dowiedzieli się o sprawie dopiero trzy tygodnie temu, głównie dzięki mieszkańcom Mleczewa oraz informacjom pojawiającym się w internecie. Burmistrz próbował tłumaczyć, że:

To spotkanie dzisiejsze odbywa się na prośbę tutaj inwestorów, natomiast moja obecność jest po tej stronie [mieszkańców], a nie po tej. Jestem Państwa głosem. Przyszedłem po to żeby również zadać pytanie, wysłuchać Państwa i wysłuchać Państwa. 

::addons{"type":"youtube","url":"https://youtu.be/aFzjJSPp7uU"}

Szczególnie mocno wybrzmiała wymiana zdań pomiędzy jedną z mieszkanek a burmistrzem.

– „Jeżeli panowie uzyskają pozytywną opinię środowiskową odnośnie inwestycji, czy bierze pan pod uwagę głos społeczeństwa, jeżeli chodzi o zablokowanie tej inwestycji?” – pytała mieszkanka.

– „Szanowni Państwo, ja powiedziałem to na początku. Ja jestem głosem państwa” – odpowiedział burmistrz.

– „Niekoniecznie. A pan chce, czy nie chce?”

– „A ja teraz pani nie powiem. To wszystko wykaże decyzja środowiskowa”.

Na sali natychmiast pojawiły się kolejne komentarze:

– „Może referendum w sprawie wyboru burmistrza. Odwołanie rady.”

– „Po wypowiedzi niektórych radnych odbieramy to, że jesteście państwo na tak.”

Czy rzeczywiście biogazownia, jak przekonują właściciel gruntu, na którym ma powstać kontrowersyjna instalacja, oraz burmistrz jest realną szansą na rozwój Czernina i Górek? Wielu mieszkańców ma w tej sprawie poważne wątpliwości.

::addons{"type":"youtube","url":"https://youtu.be/1aTtSQz4z9s"}

Kiedy jeden z mieszkańców przypomniał sytuację dotyczącą planowanej sortowni śmieci w Koniecwałdzie, gdzie – jak wskazał – samorząd bardzo szybko stanął po stronie protestujących mieszkańców i przygotował stosowną uchwałę. Burmistrz odpowiadał, że są to:

dwie różne sprawy, tam jednak ta sortownia śmieci była w bezpośrednim sąsiedztwie mieszkańców.

::addons{"type":"youtube","url":"https://youtu.be/A3Vj-iCFhL4"}

Jednym z najmocniejszych momentów spotkania była emocjonalna wypowiedź jednej z mieszkanek skierowana bezpośrednio do władz miasta:

Tylko gdzie w tym wszystkim jesteśmy my mieszkańcy? Czy Pan jest mieszkańcem miasta i gminy Sztum? Nie. Na razie widzimy interes gminy. Gdzie jesteśmy my mieszkańcy? Inwestor dzisiaj jest. Jutro go nie będzie. My tu mieszkamy od wielu, wielu lat. Jesteśmy tutaj wybudowani. Mamy swoje inwestycje. Mamy plany. Mamy dzieci. Nasze dzieci mają dzieci. Mamy wnuki. Tak naprawdę to my jesteśmy tutaj przyszłością.

Wraz z narastającym sprzeciwem mieszkańców i coraz ostrzejszą dyskusją część radnych zaczęła opuszczać salę jeszcze przed zakończeniem spotkania. Fakt ten został zauważony przez mieszkańców i wywołał kolejne głosy rozczarowania oraz poczucie, że lokalna społeczność nie jest słuchana przez swoich przedstawicieli.

Pytani przez nas mieszkańcy nie kryli rozgoryczenia:

Po co korzystać z programu czyste powietrze? Kupiliśmy pompę i zamontowaliśmy na domku naszym, zainwestowaliśmy pieniądze, żeby teraz mieć smród? 

Po zakończeniu spotkania trudno było mieć wątpliwości, że zdecydowana większość obecnych mieszkańców sprzeciwia się planowanej inwestycji. Teraz uwaga lokalnej społeczności skupia się na dalszych procedurach środowiskowych oraz decyzjach, jakie w tej sprawie podejmą radni Rady Miejskiej.